معرفی انواع تابلو برق صنعتی (LV) و بررسی کاربرد هر کدام

انواع تابلو برق

در این آموزش به معرفی انواع تابلو برق های فشار ضعیف خواهیم پرداخت و سعی داریم به زبان ساده شما را با انواع تابلو برق صنعتی آشنا کنیم و جزئیات مهمی که کمتر کسی به شما میگوید را با شما در میان بگذاریم، پس تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید. 🙂

در آموزش های گذشته راجع به ابعاد استاندارد تابلو برق یک آموزش خدمت تان ارائه کردیم به همین خاطر در این مقاله نسبت به ابعاد تابلو نیاز به توضیح مجدد نیست

دسته بندی انواع تابلو برق

تابلوهای LV یا فشار ضعیف از نظر نوع استفاده به دسته های زیر تقسیم بندی می شوند:

۱- تابلوهای اصلی  Main

۲- تابلوهای زیردستی یا SUB

۳- تابلوهای DB شامل روشنایی و دفاتر که معمولاً دیواری می باشند.

۴- تابلوهای کنترلی یا واسطه ای مثل MARSHALING – تابلوهای PLC یا DCS

۵- تابلوهای خازنی

۶- تابلوهای Motor Control Center) MCC)

۷_ تابلو های کشویی

تابلو برق اصلی یا Main 

انواع تابلو برق - تابلو اصلی

تابلو اصلی در کنار تابلو کشویی

اکثراً بعد از ترانس قرار می گیرند و تغذیه اصلی کل سیستم از آنها می باشد که بصورت یک ورودی یا دو ورودی بصورت موازی یا دو ورودی و کوپلینگ طراحی می گردند که یکی از ورودیها می تواند از ترانس یا ژنراتور می باشد. در این تابلوها معمولاٌ مدارات کنترلی و حفاظتی زیادی قرار می گیرد تا احتمال خطا را به حداقل برساند. اکثر فیدرهای این تابلو از نوع کلید هوایی می باشد.

تابلو برق زیردستی یا SUB MAIN

تابلوهای زیردستی از فیدرهای تابلوهای اصلی تغذیه شده و کار توزیع انرژی را به قسمت های مختلف انجام می دهند.

در این تابلوها ورودیها و خروجیها معمولاٌ با استفاده ازکلیدهای کمپکت می باشد و حفاظت فیدرها توسط مکانیزمهای داخلی کلید تأمین میگردد. همچنین اینگونه تابلوها احتیاج به LOGIC یا مدار فرمان خاصی ندارند.

تابلو برق DB 

تابلو برق DB

اکثراً این تابلوها جهت دفاتر اداری استفاده شده و معمولاٌ بصورت دیواری ساخته می شوند تا حداقل فضای ممکن را اشغال نمایند. ورودی و خروجی در این تابلوها اکثراٌ با کلید مینیاتوری یا MCB می باشد.

تابلو برق کنترلی مانند PLC

تابلو برق PLC

جهت ارتباط و کنترل تابلوهای اصلی و MCC  و در مواردی SUBMAIN استفاده می شود و بسته به نوع سیستم می تواند از کنترل تمام اتوماتیک تا نیمه اتوماتیک و دستی طراحی شود.

در سیستمهایی که از حساسیت بالایی برخوردار می باشد و خط تولید بصورت پیوسته بوده مانند کارخانجات فولادسازی، شیشه سازی و… که سیستم باید دائم تحت کنترل باشد، اکثراٌ از این نوع تابلو استفاده می گردد تا با نظارت پیوسته برکل سیستم امکان وجود خطا را به حداقل برساند. همچنین از دیگر مزایای این سیستم کم کردن حجم قطعات الکتریکی و مکانیکی مدارات و آسان نمودن  عیب یابی ، تعمیر و نگهداری و ردیابی ایراد بوجود آمده در سیستم می باشد.

 

  مدار استپ استارت با یک شستی به وسیله mini plc ها

تابلو برق بانک خازنی

تابلو برق بانک خازنی

همواره در صنایع از موتورهای القایی و بارهای سلفی استفاده می شود که این بارها بعلت اختلاف زاویه ولتاژ و جریان نمی توانند حداکثر توان اکتیو را مصرف نمایند و مقداری توان تلف شده در سیستم بوجود می آید. یکی از روشهای حل این مشکل استفاده از خازن یا تابلوهای خازنی می باشد که باعث اصلاح ضریب قدرت و حذف اثر سلفی موتورها و سیستمهای القایی می گردد. این تابلوها در اکثر موارد جزئی از تابلوهای اصلی می باشند و با استفاده از رله های میکروپروسسوری هوشمند که با نمونه جریان و ولتاژ تابلوهای اصلی عمل می کند، ضریب قدرت را اصلاح می کند

 

تابلو برق MCC 

تابلو برق MCC

این تابلوها ( Motor Control Center) در تمام صنایع، شرکتها و در برخی دفاتر وجود دارند.

معمولاٌ از تابلوهای اصلی تغذیه شده و بسته به نوع کنترل و حساسیت مورد استفاده این تابلو، دارای کنترلها و حفاظتهای مختلفی می باشد.

در برخی از موارد مجهز به سیستم فرمان از راه دور از Local Control Box یا PLC  می باشند و بسته به نیاز می توانند به طرق مختلف با استفاده از استارترهای مختلف مثل DOL, STAR-DELTA یا با استفاده از VFD یا سافت استارتر عمل نماید.

 

تابلو برق کشویی

تابلو برق کشویی

بدلیل اهمیت این تابلو لازم است توضیح مختصری در رابطه با موارد استفاده از آن داده شود.

امروزه در اکثر صنایع بدلیل هزینه های بالای مربوط فضای اختصاص یافته برای اجرای پروژه، سعی شده تا از فضای مذکور حداکثر استفاده بشود که این یکی از دلائل استفاده از تابلوهای کشویی می باشد.

از مزایای آن این است که تعداد فیدرهای زیاد با مدارات کنترلی حجیم را می توان در یک سلول قرار داد.  همچنین در موقع تعمیر و نگهداری به آسانی می توان فیدر مورد نظر را از سلول خارج نمود و فیدر رزرو یاSPARE  آن را داخل سلول قرار داده و امکان تعمیرات سریع در حداقل زمان قطعی فیدر را فراهم ساخت.

پارامترهای مورد نیاز در بخش طراحی تابلوهای الکتریکی

  • جریان مصرفی تابلو با حدود %۲۰ اضافه جریان باشد
  • جریان لحظه ای مصرف کننده ها موتوری یک ملاک مهم در انتخاب تجهیزات است
  • قدرت تحمل اتصال کوتاه یا پایداری تابلو در برابر جریان اتصال کوتاه.

(تمامی کلیدهای اصلی تابلو بر اساس این جریان ها تعیین می گردند و این پارامتر ها باید توسط طراح سیستم با توجه به مشخصات ترانس یا منبع بالادست تعیین گردد.)

  • درجه حرارت طراحی تابلو

این پارامتر بر اساس استاندارد و طراحی سازنده تابلو در انتخاب باسبارهای اصلی و انشعابی و همچنین در نظر گرفتن کلیدها مؤثر می باشد.

این پارامتر با توجه به مشخصات فنی و نیازهای بهره بردار تعیین می گردد ولی معمولاٌ از رنج آمپری بالاتر از ۴۰۰۰A ، شمش ها بصورت ورودی از بالا در نظر گرفته می شود

 

  • دسترسی به تابلو

این پارامتر نیز با توجه به مشخصات فنی ، نحوه آرایش پست و فضای در نظر گرفته شده، مشخص می گردد و به دو نوع دسترسی از جلو و دسترسی از پشت، تقسیم می گردد. عمده تفاوت های تابلوهای دسترسی از پشت و جلو در عرض و عمق تابلو و نحوه دسترسی به محفظه ترمینال می باشد.

  • حفاظت های در نظر گرفته شده برای تابلو

از دیگر پارامترهای مهم در طراحی تابلو، مبحث حفاظت می باشد و همانطور که ذکر شد بسته به حساسیت سیستم و درجه اهمیت تابلو مورد نظر، این حفاظت در نظر گرفته می شود.

ابعاد و اجناس الکتریکی در نظر گرفته شده برای تابلو، بستگی به حفاظت های مورد نیاز تابلو دارد.

انواع حفاظت های الکتریکی در تابلو برق

حفاظت تابلوهای اصلی

در تابلوهای اصلی چون اکثراً از ترانس تغذیه می گردد از حفاظت های مورد نیاز، حفاظت بین ثانویه ترانس تا ورودی تابلو می باشد و بعد از آن حفاظت اضافه جریان و اتصال کوتاه جهت فیدرهای خروجی و باسبار می توان نام برد.

در بعضی موارد بستگی به LOGIC مورد نظر از رله UNDER VOLTAGE نیز جهت قطع کلید ورودی در هنگام بی برقی و همچنین در هنگام کاهش ولتاژ سیستم، استفاده می گردد.

حفاظت تابلوهای MCC 

در این تابلو با توجه به اینکه اکثر فیدرها موتوری می باشد و برای فیدرهای موتوری مهم ترین عامل حفاظتی، حفاظت در برابر اضافه جریان است اکثراً رله OVER LOAD بهمراه رله اتصال کوتاه استفاده می شود. در برخی موارد نیز برای حفاظت در برابر نشتی جریان زمین از رله ارت فالت استفاده می گردد.

حفاظت تابلوهای SUB MAIN 

در اکثر اوقات به علت وجود کلیدهای کمپکت جهت فیدرهای ورودی و خروجی از حفاظت های OVER LOAD و SHORT CIRCUIT که جزیی از کلیدهای کمپکت می باشد استفاده می گردد.

در سیستم هایی که نیاز به ارتباط رله های حفاظتی به یکدیگر و همچنین به تابلو PLC می باشد، باید از رله های حفاظتی خاص که اکثراً EXTERNAL می باشند استفاده نمود. این رله ها علاوه بر تأمین حفاظت های مورد نیاز امکان ارسال اطلاعات مربوط به فیدر، به سیستم های کنترلی، همچنین امکان دریافت فرمان های قطع و وصل از آنها را نیز دارد.

 

  تحلیل انواع روش های تولید، انتقال و توزیع انرژی الکتریکی

جهت یادگیری مبحث برق صنعتی، بسته جامع برق صنعتی را به شما پیشنهاد میکنیم.

 

 

محمود غفاری

در زمینه برق صنعتی فعالیت میکنم، از آنجایی که علاقه مند به آموزش نوین برق هستم وچندین سال در زمینه برق صنعتی و ساختمان به صورت عملی وتئوری اطلاعت کسب کردم خوشحال میشوم این اطلاعات را با شما به اشتراک بگذارم. سپاسگزارم

    نوشته‌های مرتبط

    دیدگاه‌ها

    *
    *

      رضا جوهری

      سلام همه چیژ اوکی خدا رحمت کند تمام امواتت وخدا یه سلامتی بهتون بدهت توضیحات عالی...یه سوال برای وردی یک تابلو برق سویچبرد چه پیشنهادی میدهید .دو ژنراتور وسومی هم اسنبای میباشد ..چه استفاده کنم بریگر وکنتاکتور

      محمود غفاری

      سلام متشکرم
      سوال تون کمی گنگ هست و مساله رو دقیق تر مطرح کنین ممنون میشم

      مهدی

      سلام آقای غفاری من یه ترانس قدیمی دارم که مال پدرم بوده اما نمیدونم چیه وکاربردش چیه.هیچگونه اطلاعاتی هم روش نیست دریغ از یک کلمه حتی نام شرکت!مشخصاتش وزن سنگینی داره حدودهشت تا ده کیلو وفقط یه دوونه خروجی پریزدوشاخه ای ویه دیوود ویه دونه فیوزقطع ووصل وباکابل ودوشاخه هم به برق وصل میشه ودیود روشن میشه وروشن بودنش هم حس میشه اما رنگ چراغ تغییر نمیکنه.ممنون از راهنماییتون.

      محمود غفاری

      سلام میبایست تست و اندازه گیری بشه تا تشخیص داد